Dạy học 2 buổi/ngày: Chủ trương mới nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện

Ngày 6/6, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 17/CT-TTg về việc tổ chức dạy học 2 buổi/ngày và tổ chức sinh hoạt hè cho trẻ em, học sinh. Đây là một bước đi chiến lược nhằm nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông, đảm bảo học sinh phát triển toàn diện về đức, trí, thể, mỹ trong bối cảnh đổi mới chương trình giáo dục.

1. Dạy học 2 buổi/ngày – Giải pháp đột phá cho giáo dục phổ thông

Trong nhiều năm qua, giáo dục Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể nhờ các chính sách ưu tiên và đầu tư mạnh mẽ. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại nhiều bất cập, đặc biệt là tại các vùng sâu, vùng xa, nơi điều kiện cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên còn hạn chế.

Chính vì vậy, việc triển khai dạy học 2 buổi/ngày được xem là giải pháp đột phá, tạo điều kiện để học sinh không chỉ tiếp thu kiến thức tốt hơn mà còn được rèn luyện kỹ năng sống, phát triển năng lực toàn diện, phù hợp với yêu cầu của chương trình giáo dục phổ thông mới.

2. Nội dung trọng tâm của Chỉ thị 17/CT-TTg

Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, các Bộ, ngành và địa phương cần phối hợp đồng bộ, quyết liệt triển khai các nhiệm vụ sau:

a. Ban hành hướng dẫn cụ thể về dạy học 2 buổi/ngày

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) sẽ chủ trì xây dựng văn bản hướng dẫn chi tiết việc tổ chức dạy học 2 buổi/ngày, đảm bảo rõ ràng về mục đích, đối tượng, nội dung và phương pháp thực hiện. Chương trình học sẽ không chỉ tập trung vào kiến thức hàn lâm, mà còn mở rộng các hoạt động thực hành, học nhóm, tự học, phát triển năng lực văn hóa, nghệ thuật, thể thao, kỹ năng sống, ngoại ngữ, tin học, trí tuệ nhân tạo (AI), giáo dục STEM…

b. Tăng cường cơ sở vật chất, thiết bị dạy học

Chính phủ yêu cầu các địa phương ưu tiên bố trí ngân sách, lồng ghép hiệu quả các đề án, dự án để tăng cường cơ sở vật chất phục vụ dạy học 2 buổi/ngày, nhất là tại vùng khó khăn, biên giới, hải đảo. Đồng thời, khuyến khích xã hội hóa giáo dục, huy động các nguồn lực từ tổ chức, cá nhân để đầu tư cho giáo dục một cách minh bạch và hiệu quả.

c. Giải quyết tình trạng thiếu giáo viên

Việc tổ chức dạy học 2 buổi/ngày đòi hỏi đội ngũ giáo viên đủ về số lượng và đảm bảo chất lượng chuyên môn. Do đó, Bộ Nội vụ phối hợp với Bộ GD&ĐT kiểm tra, đôn đốc các địa phương tuyển dụng giáo viên đúng biên chế được giao, sắp xếp nhân sự hợp lý để không xảy ra tình trạng thiếu giáo viên cục bộ, đồng thời tránh lãng phí nguồn lực.

d. Tăng cường kiểm tra, giám sát và đánh giá

Việc triển khai dạy học theo mô hình mới sẽ được giám sát chặt chẽ bởi các cơ quan chức năng. Bộ GD&ĐT có trách nhiệm theo dõi, đánh giá và kịp thời chấn chỉnh những sai phạm trong quá trình thực hiện, đảm bảo chất lượng và hiệu quả thực tế tại từng địa phương.

3. Vai trò của địa phương trong triển khai dạy học 2 buổi/ngày

UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương được giao nhiệm vụ xây dựng kế hoạch và lộ trình triển khai dạy học 2 buổi/ngày phù hợp với điều kiện thực tế. Theo Chỉ thị, các địa phương cần:

• Bảo đảm đủ điều kiện cơ sở vật chất và giáo viên.
• Ưu tiên ngân sách, lồng ghép các chương trình để đầu tư.
• Chủ động điều tiết giáo viên, tránh tình trạng thừa – thiếu cục bộ.
• Huy động các chuyên gia, nghệ sĩ, vận động viên, nghệ nhân… tham gia vào hoạt động giáo dục kỹ năng sống, văn hóa, nghệ thuật, thể thao.
• Khuyến khích liên kết giữa các cơ sở giáo dục với doanh nghiệp, viện nghiên cứu để tổ chức các chương trình học phù hợp và thực tiễn hơn.

4. Bảo đảm sinh hoạt hè an toàn, bổ ích cho học sinh

Bên cạnh việc dạy học 2 buổi/ngày, Chỉ thị cũng nhấn mạnh việc tổ chức các hoạt động sinh hoạt hè hiệu quả cho trẻ em, học sinh phổ thông và mầm non. Bộ GD&ĐT có trách nhiệm hướng dẫn cụ thể để các địa phương tổ chức các lớp sinh hoạt văn hóa, thể thao, nghệ thuật, kỹ năng sống… đảm bảo an toàn, phù hợp và tránh các rủi ro như tai nạn, đuối nước trong mùa hè.

5. Định hướng lâu dài – Tạo nền tảng phát triển bền vững

Việc triển khai dạy học 2 buổi/ngày không chỉ là giải pháp ngắn hạn để giảm tải chương trình học mà còn là định hướng lâu dài giúp xây dựng một nền giáo dục phát triển toàn diện, tiệm cận chuẩn quốc tế.

Chính phủ cũng yêu cầu đẩy nhanh quá trình xây dựng Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa và nâng cao chất lượng giáo dục. Đây sẽ là khung chính sách quan trọng, đảm bảo nguồn lực, cơ chế để các cơ sở giáo dục có thể chủ động thực hiện tốt mô hình học tập 2 buổi mỗi ngày.

Chỉ thị 17/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ là bước đi quan trọng nhằm hiện thực hóa mục tiêu giáo dục toàn diện, nâng cao chất lượng giảng dạy, tăng cơ hội học tập kỹ năng sống, nghệ thuật, thể thao, công nghệ cho học sinh trên khắp cả nước.
Việc tổ chức dạy học 2 buổi/ngày không chỉ giúp học sinh tiếp thu kiến thức sâu hơn, rèn luyện kỹ năng tốt hơn mà còn góp phần xây dựng môi trường học tập thân thiện, hiệu quả và nhân văn. Sự vào cuộc quyết liệt, đồng bộ của các cấp, ngành và toàn xã hội sẽ là yếu tố then chốt bảo đảm thành công cho chủ trương này.